กำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่ คิดอย่างไรหลังหักค่าใช้จ่าย

กำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่

กำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่ คำนวณจากราคาขายหักต้นทุนวัตถุดิบ บรรจุภัณฑ์ ค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม ส่วนลดที่ร้านรับผิดชอบ และต้นทุนผันแปรอื่น เพื่อหาเงินเหลือต่อแก้ว จากนั้นนำเงินเหลือรวมมาหักค่าเช่า ค่าแรงประจำ ค่าใช้จ่ายส่วนที่เหลือ และภาษีเงินได้ที่เกี่ยวข้อง จึงจะทราบกำไรสุทธิของร้าน เพราะแม้ยอดขายเพิ่มขึ้น แต่หากค่าใช้จ่ายเพิ่มสูงกว่ารายได้ส่วนที่เพิ่ม ร้านก็อาจมีกำไรลดลงได้

กำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่คำนวณอย่างไร?

การคำนวณกำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่ควรเริ่มจากการแยกต้นทุนผันแปรต่อแก้วออกจากค่าใช้จ่ายประจำร้าน เพื่อให้ทราบว่าเครื่องดื่มแต่ละเมนูสร้างเงินเหลือเท่าไร โดยมีขั้นตอนดังนี้

ขั้นตอนที่ 1 คำนวณต้นทุนวัตถุดิบต่อแก้ว

คำนวณจากปริมาณวัตถุดิบที่ใช้จริงตามสูตรเครื่องดื่ม เช่น ผงชา เมล็ดกาแฟ นมสด น้ำเชื่อม น้ำตาล และน้ำแข็ง โดยนำราคาซื้อวัตถุดิบหารด้วยปริมาณที่ใช้งานได้ แล้วคูณด้วยปริมาณที่ใช้ต่อแก้ว ควรใช้สูตรชงมาตรฐานของแต่ละเมนู เพื่อควบคุมปริมาณวัตถุดิบและลดความคลาดเคลื่อนของต้นทุน รวมถึงเผื่อวัตถุดิบที่สูญเสียระหว่างการเตรียมและจำหน่าย

ขั้นตอนที่ 2 รวมต้นทุนบรรจุภัณฑ์

รวมราคาของบรรจุภัณฑ์ที่ใช้ต่อแก้วและต่อออเดอร์ เช่น แก้ว ฝาปิด หลอด ถุงหิ้ว ซีลป้องกันการรั่ว และสติกเกอร์ โดยรายการที่ใช้ร่วมกันหลายแก้วควรจัดสรรต้นทุนตามความเหมาะสม เพื่อไม่ให้ต้นทุนต่ำกว่าความเป็นจริงหรือถูกนับซ้ำ

ขั้นตอนที่ 3 หักค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม

หักค่าธรรมเนียมตามอัตราและฐานคำนวณที่ระบุในสัญญาของร้าน รวมถึงภาษีมูลค่าเพิ่มส่วนที่ถือเป็นต้นทุน โดย Grab ระบุว่าค่า GP โดยทั่วไปสูงสุดอยู่ที่ 30% ของมูลค่าการสั่งอาหารต่อครั้ง และระบุค่าคอมมิชชัน 30% ก่อน VAT 7% (2024-07-17) [1]

Wongnai for Business ระบุว่าค่า GP เฉลี่ยอยู่ที่ 30–35% ไม่รวม VAT โดย VAT 7% คำนวณจากค่าบริการ GP ไม่ใช่นำอัตราทั้งสองมาบวกกันโดยตรง ทั้งนี้ ตัวเลขดังกล่าวเป็นข้อมูลตามวันที่เผยแพร่ ไม่ใช่อัตราปัจจุบันที่ใช้กับทุกร้าน (2021-08-07) [2]

ขั้นตอนที่ 4 หักส่วนลดและต้นทุนผันแปรอื่น

หักเฉพาะส่วนลดที่ร้านรับผิดชอบจริง รวมถึงค่าร่วมแคมเปญ ค่าโฆษณาที่คิดตามออเดอร์ และค่าใช้จ่ายอื่นที่เพิ่มขึ้นตามจำนวนการขาย โดยตรวจสอบเงื่อนไขว่าแพลตฟอร์มคำนวณค่าธรรมเนียมจากราคาก่อนหรือหลังหักส่วนลด

หากต้องการเพิ่มยอดขายด้วยส่วนลด ควรศึกษาแนวทาง เช็กกำไรก่อนจัดโปรโมชั่น เพื่อประเมินว่ารายได้ที่เพิ่มขึ้นสามารถชดเชยต้นทุนของแคมเปญได้หรือไม่

ขั้นตอนที่ 5 คำนวณเงินเหลือต่อแก้ว

คำนวณเงินเหลือต่อแก้วโดยนำราคาขายก่อนหักส่วนลดมาลบต้นทุนผันแปรทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับการขายแก้วนั้น รวมถึงส่วนลดที่ร้านรับผิดชอบ โดยใช้สูตรดังนี้

เงินเหลือต่อแก้ว = ราคาขายก่อนหักส่วนลด − ต้นทุนวัตถุดิบ − บรรจุภัณฑ์ − ค่าธรรมเนียม − ส่วนลดที่ร้านรับผิดชอบ − ต้นทุนผันแปรอื่น

เงินส่วนนี้เรียกว่ากำไรส่วนเกิน (Contribution Margin) ซึ่งยังต้องนำไปชดเชยค่าใช้จ่ายประจำร้านก่อนที่จะกลายเป็นกำไร

ตัวอย่างสมมติ คำนวณเงินเหลือจากการขายเครื่องดื่มเดลิเวอรี่อย่างไร?

การคำนวณกำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่ควรเปรียบเทียบทั้งเงินเหลือต่อแก้วและเงินเหลือรวม โดยตัวอย่างสมมติต่อไปนี้กำหนดราคาขายแก้วละ 80 บาท ต้นทุนวัตถุดิบ 20 บาท บรรจุภัณฑ์ 5 บาท และค่าธรรมเนียมรวมภาษีที่เป็นต้นทุนแล้ว 25% ของราคาก่อนหักส่วนลด โดยสมมติว่าไม่มีต้นทุนผันแปรอื่น

ตัวอย่างที่ 1 ขายเครื่องดื่มราคาปกติ

สมมติว่าร้านขายเครื่องดื่มแก้วละ 80 บาท โดยไม่มีส่วนลดหรือเข้าร่วมโปรโมชั่น สามารถคำนวณเงินเหลือต่อแก้วได้ดังนี้

รายการ

จำนวนเงิน

ราคาขาย

80 บาท

ต้นทุนวัตถุดิบ

20 บาท

บรรจุภัณฑ์

5 บาท

ค่าธรรมเนียม

20 บาท

เงินเหลือต่อแก้ว

35 บาท

ร้านจะมีเงินเหลือแก้วละ 35 บาท สำหรับชดเชยค่าใช้จ่ายประจำและสร้างกำไร

ตัวอย่างที่ 2 ขายเครื่องดื่มแบบมีโปรโมชั่น

สมมติว่าร้านจัดโปรโมชั่นลดราคา 15 บาทต่อแก้ว โดยร้านรับผิดชอบส่วนลดทั้งหมด และค่าธรรมเนียมยังคำนวณจากราคาเดิม

รายการ

จำนวนเงิน

ราคาขายก่อนหักส่วนลด

80 บาท

ต้นทุนวัตถุดิบ

20 บาท

บรรจุภัณฑ์

5 บาท

ค่าธรรมเนียม

20 บาท

ส่วนลดที่ร้านรับผิดชอบ

15 บาท

เงินเหลือต่อแก้ว

20 บาท

ร้านมีเงินเหลือต่อแก้วลดลงจาก 35 บาท เหลือ 20 บาท จึงต้องพิจารณาว่าโปรโมชั่นสามารถเพิ่มจำนวนแก้วที่ขายได้เพียงพอหรือไม่

ตัวอย่างที่ 3 ยอดขายเพิ่มแต่เงินเหลือลดลง

สมมติว่าก่อนจัดโปรโมชั่นร้านขายได้วันละ 100 แก้ว หลังจัดโปรโมชั่นขายได้วันละ 150 แก้ว โดยใช้ต้นทุนและเงื่อนไขเดียวกับตัวอย่างก่อนหน้า

รายการ

ก่อนจัดโปรโมชั่น

หลังจัดโปรโมชั่น

ราคาขายหลังหักส่วนลด

80 บาท

65 บาท

จำนวนที่ขายได้

100 แก้ว

150 แก้ว

รายได้หลังหักส่วนลด

8,000 บาท

9,750 บาท

เงินเหลือต่อแก้ว

35 บาท

20 บาท

เงินเหลือรวม

3,500 บาท

3,000 บาท

แม้ร้านขายได้เพิ่มขึ้น 50 แก้ว และมีรายได้เพิ่มขึ้น 1,750 บาท แต่เงินเหลือรวมก่อนหักค่าใช้จ่ายประจำกลับลดลง 500 บาท แสดงให้เห็นว่ายอดขายที่เพิ่มขึ้นไม่ได้ทำให้กำไรเพิ่มขึ้นเสมอไป

ต้องขายเครื่องดื่มกี่แก้วจึงจะคุ้มทุน?

จำนวนแก้วที่ต้องขายเพื่อให้คุ้มทุนคำนวณจากค่าใช้จ่ายคงที่หารด้วยเงินเหลือต่อแก้ว โดยเงินเหลือต่อแก้วต้องมากกว่าศูนย์ หากผลลัพธ์มีเศษให้ปัดขึ้นเป็นจำนวนเต็ม ทั้งนี้ ควรคำนวณค่าใช้จ่ายและยอดขายในช่วงเวลาเดียวกัน โดยใช้สูตรดังนี้

จำนวนแก้วที่ต้องขาย = ค่าใช้จ่ายคงที่ ÷ เงินเหลือต่อแก้ว

จากตัวอย่างข้างต้น หากสมมติว่าร้านมีค่าใช้จ่ายคงที่เดือนละ 21,000 บาท เมื่อขายราคาปกติและมีเงินเหลือแก้วละ 35 บาท ต้องขาย 600 แก้วต่อเดือน แต่หากจัดโปรโมชั่นจนเหลือแก้วละ 20 บาท ต้องขาย 1,050 แก้วต่อเดือนจึงจะคุ้มทุน ภายใต้สมมติฐานว่าค่าใช้จ่ายคงที่ไม่เปลี่ยนแปลง

เงินเหลือต่อแก้วคือกำไรสุทธิหรือไม่?

เงินเหลือต่อแก้วไม่ใช่กำไรสุทธิ เพราะยังไม่ได้หักค่าใช้จ่ายส่วนที่เหลือ เช่น ค่าเช่าร้าน เงินเดือนพนักงานประจำ ค่าเสื่อมราคาอุปกรณ์ และค่าใช้จ่ายอื่นที่ไม่ได้รวมในการคำนวณต้นทุนผันแปร สูตรคำนวณกำไรสุทธิของร้าน คือ

กำไรสุทธิ = เงินเหลือรวมจากการขาย − ค่าใช้จ่ายส่วนที่ยังไม่ได้หัก − ภาษีเงินได้ที่เกี่ยวข้อง

ร้านจึงควรสรุปรายได้และค่าใช้จ่ายในช่วงเวลาเดียวกัน พร้อมแยกยอดเงินที่แพลตฟอร์มโอนเข้าบัญชีออกจากกำไรของกิจการ เพราะยอดเงินโอนยังไม่สะท้อนต้นทุนที่ร้านจ่ายเองทั้งหมด

เช็กลิสต์ต้นทุนเครื่องดื่มที่มักตกหล่น

ต้นทุนที่มักถูกมองข้ามในการคำนวณกำไร ได้แก่ ค่าใช้จ่ายจากความสูญเสียระหว่างการผลิต การจัดส่ง และการดำเนินงาน ร้านควรตรวจสอบรายการต่อไปนี้

  • วัตถุดิบหมดอายุหรือเหลือทิ้ง
  • เครื่องดื่มที่ชงผิดและต้องทำใหม่
  • บรรจุภัณฑ์เสียหายหรือเครื่องดื่มหก
  • ค่าไฟเครื่องชงกาแฟ ตู้เย็น และเครื่องซีล
  • ค่าโฆษณาและค่าร่วมแคมเปญ
  • ส่วนลดค่าส่งที่ร้านรับผิดชอบ
  • ค่าเสื่อมราคาและค่าบำรุงรักษาอุปกรณ์
  • ค่าแรงเจ้าของร้านในส่วนที่ใช้ประเมินต้นทุนทางเศรษฐศาสตร์

ควรจัดสรรต้นทุนเหล่านี้ตามลักษณะค่าใช้จ่าย พร้อมตรวจสอบรายงานยอดขายและรายการหักเงินจากแพลตฟอร์มเป็นประจำ โดยหลีกเลี่ยงการบันทึกต้นทุนรายการเดียวกันซ้ำ

สรุป คิดกำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่อย่างไรไม่ให้ขาดทุน?

กำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่

การคำนวณกำไรเครื่องดื่มเดลิเวอรี่ควรเริ่มจากการหักต้นทุนผันแปรเพื่อหาเงินเหลือต่อแก้ว จากนั้นหักค่าใช้จ่ายประจำและค่าใช้จ่ายส่วนที่เหลือเพื่อหากำไรสุทธิ พร้อมคำนวณจุดคุ้มทุนก่อนตั้งราคาหรือจัดโปรโมชั่น เพื่อให้ยอดขายที่เพิ่มขึ้นสามารถสร้างกำไรให้ร้านได้จริง

Facebook
Twitter
Telegram
LinkedIn
ข้อมูลผู้เขียน

แหล่งอ้างอิง